Жалпы маалымат

Мыйзамда үч шарт каралган, алардын негизинде жеке ишкерлер (ЖИ) жана чакан бизнестин өкүлдөрү ишкердик ишти жүзөгө ашырууга байланыштуу кредиттик келишимдер боюнча 2022-жылы кредиттик каникулдарды тариздей алышат.

• Карыз алуучу Федералдык салык кызматы жүргүзгөн кичи жана орто ишканалар (SME) реестринде катталган. Бул тиешелүү реестрден алынган үзүндү менен ырасталат.
• Кредиттик келишим 01.03.2022ге чейин түзүлгөн. Эгер сиз аны төлөө боюнча пандемия маалында мөөнөтүн узартууну мурда эле алган болсоңуз, бул көйгөй эмес. Мыйзам кайрадан жеңилдетилген мезгилди тариздөөгө тыюу салбайт.
• Ишкердик ишмердүүлүк батыш санкцияларынан жапа чеккен тармактардын бири менен байланыштуу. Алардын тизмеси РФ Өкмөтүнүн 10.03.2022-ж. № 337 токтомунда баяндалган.

Жеке ишкерлер ошондой эле 01.03.2022ге чейин түзүлгөн керектөө зайымдары (кредиттер) боюнча да мөөнөтүн узартууну тариздей алышат. Эгер кредиттин максаты ишкердик ишмердүүлүк менен байланышпаса, кредиттик каникулдарды алуу үчүн эки шартка жооп берүү жетиштүү:

• Кредиттин толук суммасы Россия Федерациясынын Өкмөтү белгилеген чектен ашпайт. ЖИ үчүн – 350 миң рубль. 
• Арыз берилгенге чейинки айдагы ишкердин кирешеси 2021-жылга салыштырмалуу кеминде 30%га төмөндөгөн.

Эгер карыз алуучу талаптардын жок дегенде бирине жооп бербесе, банк кредиттик каникулдарды берүүдөн баш тартууга укуктуу.

Кредиттик каникулдарды эмгек акы сакталбаган өргүүгө салыштырууга болот. Карыз алуучу төлөмдөр боюнча мөөнөттү кийинкиге жылдырууну алат, бирок банк пайыздарды эсептеп, негизги карызга кошот. Аларды баары бир төлөөгө туура келет, бирок карыз алуучу төлөм жөндөмдүүлүгүн калыбына келтирүүгө убакыт алат. Кредиттик каникулдардын максималдуу мөөнөтү – 6 ай.

Реструктуризация ай сайынкы төлөмдү жокко чыгарбайт, бирок аны төлөөгө ылайыктуу өлчөмгө чейин азайтат. Пайыздык чен сакталат, бирок карыз убакыт боюнча узартылат, ошондуктан аны төлөө жеңилирээк болот. Карыздык жүктү азайтуунун бул варианты кредиттик келишимдин бүт мөөнөтүнө колдонулат.

Эмне жакшыраак, кредиттик каникулдарбы же реструктуризациябы, бул карыз алуучунун жеке жагдайларына жараша болот.

• Биринчи вариантка кайрылуу маанилүү, эгерде каржылык кыйынчылыктар убактылуу болсо же сизден көз каранды эмес себептерден улам пайда болсо (пандемия, санкциялар). Мындай мөөнөттү жылдыруу дем алууга мүмкүнчүлүк берет жана кредиттик тарыхка азыраак терс таасир этет.
• Эгерде кредиттик каникулдар көйгөйдү чечпесе, кредитти реструктуризациялоонуколдонуңуз. Ал карыз алуучу катары сиздин аброюңузду бир аз начарлатканы менен, кечиктирүүлөрдөн качууга мүмкүндүк берет.

Кредиттик тарых — бул карыз алуучунун бардык кредиттик милдеттенмелери жөнүндө маалымат топтолгон досье: ал кайсы банктарга жана каржы мекемелерине кайрылган, кандай суммаларды карызга алган, төлөмдөрдү канчалык так төлөгөн, кечиктирүүлөр болгонбу. Кардардын кадыр-баркы канчалык кынтыксыз болсо, ага кийинки жолу кредит алуу ошончолук жеңил болот.

Эгер сиз кредиттик каникулдарды жол-жоболоштурсаңыз, бул да кредиттик тарыхта чагылдырылат. Мындай мөөнөттү жылдыруу сиздин карыз алуучу катары кадыр-баркыңызды начарлатат. Банк муну сиздин каржылык абалыңыздын туруксуздугунун белгиси катары кабыл алат. Бул ал үчүн тобокелдик, ошондуктан кийинки кайрылууларда сизге карыз берүүдөн баш тартышы мүмкүн же жогору пайыздык чен сунушташы мүмкүн.

Биздин кеңеш — мөөнөттү жылдырууну өзгөчө зарыл учурда гана колдонуңуз. Эгер жагдай оор эмес болсо жана башка чыгымдарды кыскартууга мүмкүнчүлүк бар болсо, кредитти төлөөнү улантыңыз. Ошентип, сиз кредиттик каникулдардын кредиттик тарыхка тийгизген терс таасиринен сактанасыз.

• ВС РФге мобилизацияланган же келишим түзгөн карыз алуучу-жеке ишкерлер үчүн – мобилизация/келишим мөөнөтүнө + 30 календардык күнгө берилет
  
• Карыз алуучу - ЖЧК үчүн, эгер ЖЧКнын жалгыз катышуучусу (ээси) мобилизацияланып, ал ошол эле учурда 2022-жылдын 21-сентябрынан тартып мобилизацияланган күнгө чейин коомдун жетекчиси болуп саналса, ал эми компания Кичи жана орто ишканалар (SME) реестрине кирсе – коомдун катышуучусунун мобилизация мөөнөтүнө + 90 календардык күнгө берилет

Жеңилдетилген мезгилдин мөөнөтү карыз алуучу/коомдун катышуучусу атайын аскердик операциянын жүрүшүндө алынган жаракаттарды, травмаларды, контузияларды же ооруларды дарылоо үчүн стационарда болгон убакытка, ошондой эле СВОнун катышуучусу дайынсыз жоголгон деп таанылган убакытка узартылышы мүмкүн. 

1. Карыз алуучу - ЖЧК Чакан жана орто ишкердик субъекттеринин реестрине киргизилген;    
2. Банк менен кредиттик келишим мобилизация күнүнө/келишимге кол коюлган күнгө чейин түзүлгөн;
3. Кредиттик каникулдарды (жеңилдетилген мезгилди) берүү жөнүндө талап 31.12.2023-ж. кошкондо берилген;
4. Жеңилдетилген мезгилдин башталыш күнү:

• ЖЧК үчүн - карыз алуучунун көрсөтүүсү боюнча, бирок 21.09.2022-жылдан эрте эмес. Эгер карыз алуучу көрсөтпөсө – банкка жеңилдетилген мезгилди белгилөө жөнүндө кайрылуу жөнөтүлгөн күн
• • Жеке ишкер үчүн – кредиттик линиялар боюнча карыз алуучу жеңилдетилген мезгилди белгилөө жөнүндө талап жөнөткөн күндөн эрте эмес; бир жолку кредиттер боюнча - карыз алуучунун көрсөтүүсү боюнча, бирок 21.09.2022-жылдан эрте эмес. Эгер карыз алуучу көрсөтпөсө – банкка жеңилдетилген мезгилди белгилөө жөнүндө кайрылуу жөнөтүлгөн күн
  

Чакан бизнестин бардык иштеп жаткан карыз алуучулары үчүн реструктуризация программалары төмөнкүлөрдү карайт: 

• Төлөмдөрдү 3 айдан 6 айга чейинки мөөнөткө кошо жылдыруу
• Кредиттик келишимдин мөөнөтүн узартуу (зарыл болгон учурда)
  

• жеңилдетилген мезгилдин мөөнөтүнө негизги карызды жана пайыздарды төлөө боюнча төлөмдөрдү кийинкиге жылдыруу
• кредиттик каникулдардын колдонуу мөөнөтү ичинде карыз алуучу кредиттик келишим боюнча милдеттенмелерин аткарбагандыгы үчүн туумдар (айыптар, туумдар) эсептелбейт
  
• жеңилдетилген мезгил токтотулбастан кредиттин суммасын (суммасынын бир бөлүгүн) мөөнөтүнөн мурда төлөө мүмкүнчүлүгү
• Атайын аскердик операцияга катышуусун тастыктаган документтерди кайрылуу учурунда да, жеңилдетилген мезгил аяктаган мөөнөттөн кечиктирбестен да берүү мүмкүнчүлүгү

377-ФЗ жана 106-ФЗнын 7.3-беренеси боюнча кредиттик каникулдарды берүү шарттарына ылайык келбеген учурда, карыз алуучу банктын ички программалары боюнча реструктуризацияга кайрыла алат.

·       Атайын аскердик операцияга катышуусун тастыктаган документтерди кайрылуу учурунда да, ошондой эле жеңилдетилген мезгил аяктаган мөөнөттөн кечиктирбестен да берүү мүмкүнчүлүгү. 

Атайын аскердик операцияга катышкан ишкерлер үчүн кредиттик каникулдар – бул банк менен түзүлгөн колдонуудагы кредиттик келишим боюнча төлөмдөрдү убактылуу токтото туруу мүмкүнчүлүгү. Алар РФ мыйзамдарында белгиленген тартипте (377-ФЗ жана 106-ФЗнын 7.3-ст.), ошондой эле банктын өз программаларынын алкагында берилиши мүмкүн.